MEDIX, God. 15 Br. 84/85  •  Pregledni članak  •  Interna medicina HR ENG

Portalna hipertenzijaPortal hypertension

Roland Pulanić

Portalna hipertenzija klinički je sindrom označen patološkim porastom tlaka u portalnoj veni. Bilo koja bolest koja interferira s protokom krvi kroz portalnu venu može dovesti do portalne hipertenzije, no najčešći razlog njenog nastanka jest jetrena ciroza. Komplikacije portalne hipertenzije sa značajnim morbiditetom i mortalitetom jesu varicealno krvarenje, ascites, bakterijska infekcija, jetrena encefalopatija i hepatorenalni sindrom. Sprječavanjem nastanka prvog krvarenja iz varikoziteta jednjaka (primarna profilaksa), kontrolom akutnog krvarenja i liječenjem bolesnika koji krvare te sprječavanjem ponovnog krvarenja (sekundarna profilaksa) značajno je smanjen morbiditet i mortalitet zbog komplikacija portalne hipertenzije. Primarna profilaksa krvarenja iz varikoziteta jednjaka provodi se neselektivnim β-blokatorima i ligacijom varikoziteta, a akutno krvarenje primjenom vazoaktivnih lijekova, te endoskopskom ligacijom ili sklerozacijom krvarećih varikoziteta. U slučaju neuspjeha farmakološke i endoskopske kontrole krvarenja pomažu transjugularni intrahepatalni portosistemski stent shunt (TIPS) ili kirurška terapija. 

Ključne riječi:
endoskopska hemostaza; farmakološka terapija portalne hipertenzije; portalna hipertenzija; ligacija; primarna prevencija; sekundarna prevencija; varikoziteti jednjaka i želuca

Članak u cijelosti pročitajte u tiskanom izdanju MEDIX, God. 15 Br. 84/85

Portal hypertension is a clinical syndrome characterised by pathological increase in portal pressure. Any disease interfering with the portal blood flow may lead to portal hypertension; however, the most common cause is liver cirrhosis. Complications of portal hypertension associated with significant morbidity and mortality include variceal bleeding, ascites, bacterial infection, hepatic encephalopathy and hepatorenal syndrome. Prevention of first variceal bleeding (primary prophylaxis), control of acute bleeding and treatment of a bleeding patient, and prevention of rebleeding (secondary prophylaxis) have all significantly reduced the morbidity and mortality of patients with portal hypertension complications. Primary prevention of oesophageal varices is based on the use of non-selective β-blockers and variceal ligation, whereas acute bleeding is prevented by administration of vasoactive drugs and endoscopic ligation or sclerosation of bleeding oesophageal varices. In case these pharmacological and endoscopic interventions fail, transjugular intrahepatic portosystemic shunt or surgery may be used. 

Key words:
hemostasis, endoscopic; hypertension, portal; hypertension, portal, drug therapy; ligation; oesophageal and gastric varices; primary prevention; secondary prevention