MEDIX, God. 24 Br. 130/131  •  Pregledni članak  •  Interna medicina HR ENG

Periferna arterijska bolest: antihipertenzivna, antitrombocitna i antikoagulantna terapijaPeripheral arterial disease: antihypertensive, antiplatelet and anticoagulant therapy

Mislav Vrsalović, Nikola Kos, Kristina Selthofer-Relatić

 Periferna arterijska bolest (PAB) označuje aterosklerotičnu stenozirajuću ili okluzivnu bolest arterija gornjih i donjih udova, arterija cerebrovaskularnoga sustava (karotidnih i vertebralnih arterija) te mezenteričnih i renalnih arterija. Arterijska hipertenzija jedan je od ključnih čimbenika rizika za razvoj aterosklerotične vaskularne bolesti te povećava rizik za kardiovaskularne komplikacije i smrtnost u bolesnika s dokazanim PAB-om. Primjena inhibitora angiotenzin-konvertirajućeg enzima i antagonista angiotenzinskih receptora u bolesnika s hipertenzijom i PAB-om, povezana je s redukcijom velikih kardiovaskularnih događaja i redukcijom mortaliteta te bi im trebalo dati prednost u liječenju. U bolesnika s blagom i umjerenom ishemijom udova liječenje β-blokatorima nije uzrokovalo pogoršanje simptoma bolesti, ali je potreban oprez u bolesnika s kritičnom ishemijom udova. Antitrombocitna terapija indicirana je za sekundarnu prevenciju kardiovaskularnih događaja u bolesnika sa simptomatskim PAB-om. Standardno antitrombocitno liječenje PAB-a uključuje primjenu monoterapije u svih bolesnika sa stenozom karotidnih arterija, neovisno o kliničkim simptomima i revaskularizaciji, monoterapije kod simptomatske bolesti arterija donjih udova gdje klopidogrel ima prednost u odnosu na acetilsalicilnu kiselinu, dvojne antitrombocitne terapije tijekom najmanje jednoga mjeseca nakon perkutane revaskularizacije PAB-a donjih udova ili karotidnih arterija te trajne peroralne antikoagulantne terapije u kombinaciji s antitrombocitnom terapijom tijekom najmanje jednoga mjeseca nakon perkutane revaskularizacije u bolesnika s PAB-om i atrijskom fibrilacijom uz CHA2DS2-VASc zbroj ≥2 ili nakon ugradnje mehaničkoga srčanog zalistka.

Ključne riječi:
antikoagulantno liječenje; antitrombocitno liječenje; arterijska hipertenzija; periferna arterijska bolest

Članak u cijelosti pročitajte u tiskanom izdanju MEDIX, God. 24 Br. 130/131

Peripheral arterial disease (PAD) represents an atherosclerotic stenotic or occlusive disease of the arteries of the upper and lower extremities, cerebrovascular arteries (carotid and vertebral arteries), mesenteric and renal arteries. Arterial hypertension is one of the major risk factors for PAD. Hypertension in PAD is often poorly managed and independently increases the risk of cardiovascular events and mortality. Angiotensin-converting enzyme inhibitors and angiotensin II receptor antagonists significantly reduce cardiovascular events and mortality in patients with PAD and should be considered as first-line therapy in patients with PAD and hypertension. Beta-blockers are not contraindicated in patients with mild to moderate lower extremity PAD. Antithrombotic therapy is indicated for secondary prevention of cardiovascular events in patients with symptomatic PAD. The standard antithrombotic therapy includes the use of: antiplatelet monotherapy in all patients with carotid artery stenosis regardless of clinical symptoms or revascularization, antiplatelet monotherapy in symptomatic lower extremity artery disease where clopidogrel has an advantage over acetylsalicylic acid, dual antiplatelet therapy for at least one month after endovascular revascularization, and long term oral anticoagulant therapy in combination with antiplatelet therapy (at least one month) in patients with PAD and atrial fibrillation (CHA2DS2-VASc score ≥2), or mechanical heart valves.

Key words:
antiplatelet therapy; antithrombotic therapy; arterial hypertension; peripheral arterial disease